UV ฆ่าเชื้อโรค

กระแสตื่นกลัวเชื้อไวรัส Covid 19 มีข่าวว่ามีผู้รู้เท่าไม่ถึงการณ์เอา UV lamp ที่ใช้ฆ่าเชื้อโรคในอากาศมาวางบนโต๊ะตรงกลาง เป็นเหตุให้ระคายต่อผิวหน้า เยื่อบุตา ทำให้ผู้คนที่นั่งรอบมีหน้าแดง ตาแดง แสบตา เคืองตาไปตาม ๆ กัน

โดยทั่วไป UV lamp ที่ใช้ฆ่าเชื้อโรคที่ใช้กันเป็น UV-C ความยาวคลื่น 253.7 nm ใช้

  1. ฆ่าเชื่อในอากาศ ซึ่งมีวิธีใช้
    • ติดบนเพดานเปิดใช้เฉพาะห้องในเวลาปลอดคน
    • ฉายไปด้านบนของห้องให้ส่องขึ้นอย่าให้เข้าตา
    • ฉายลงพื้น
    • ติดในท่ออากาศ ท่อลมใหญ่ ๆ เหมาะสำหรับอาคารที่เป็นห้อง air ทั้งหมด
  2. ฆ่าเชื้อบริเวณผิว (surface disinfectant) ไม่ถูกร่างกายเรา ใช้กับอาคาร ยา ตลอดจนภาชนะใส่อาหาร
  3. ฆ่าเชื้อในของเหลว ใช้ผลิตน้ำดื่ม น้ำผลไม้ น้ำเลี้ยงปลา
อนึ่ง UV lamp ที่ใช้ฆ่าเชื้อดังกล่าว ต้องระวังอย่าถูกผิวหนังหรือดวงตา และควรดูวิธีใช้และข้อระมัดระวังอย่างเคร่งครัด ทั้งนี้ฤทธิ์ของการฆ่าเชื้อของ UVC ขึ้นกับ
  1. Depth of penetration ตัว UV-C มีข้อจำกัดเรื่องรังสีซึมได้ไม่ลึก เพราะผิวนอกของวัตถุมักจะซับ UV-C ไว้ก่อน
  2. ฤทธิ์การฆ่าเชื้อ ต้องให้รังสี UV-C ฉายตรงกับวัตถุถึงจะได้ผลดี อีกทั้งต้องใช้เวลานานพอ
  3. การดูดรังสี UV-C ทำได้ดีในที่อากาศแห้ง หากผ่านอากาศชื้นอาจต้องเพิ่มจำนวนรังสีมากขึ้น
  4. ระวังไม่ให้ฉายโดยตรงไปยังดวงตา ผิวหนัง
นอกจากนี้รังสี UV ยังมีที่ใช้ใน
  1. เร่ง photochemical process ให้แข็งตัวแห้งเร็ว ทำให้สีหมึก lacquer แห้งเร็วขึ้น ตลอดจนช่วยการทำ plate
  2. ใช้ตรวจผลงาน ตรวจเส้นด้าย ความเรียบร้อยของผ้าทอ ตรวจผลิตภัณฑ์เคมี ตรวจเชื้อราในอาหาร วิเคราะห์แร่ธาตุ ตรวจลายเซ็นนิ้วมือ
  3. ล่อแมลง
  4. รักษาโรคผิวหนังบางอย่าง รักษาโรคกระจกตาโก่ง (keratoconus) ด้วยวิธี cross linking
  5. ถ่ายเอกสาร

จงพึงระลึกว่าเครื่องดังกล่าวมีรังสี UV-C ต้องให้ความระมัดระวังด้วย

บทความโดย
ศ.พญ. สกาวรัตน์ คุณาวิศรุต
จักษุแพทย์ รพ. ตา หู คอ จมูก